السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )

120

تفسير الميزان ( فارسي )

است ، چون مايه زندگى دنيايى او است ، و با هواى نفسش موافق و سازگار است ، به خلاف كسى كه رضاى خدا را مىخواهد كه در نظر او آنچه در دنيا و آنچه در آخرت است دو جور است ، يكى حسنه و ديگرى سيئه ، و او نمىجويد و درخواست نمىكند مگر حسنه را . و اينكه ميان جمله : * ( « وَما لَه فِي الآخِرَةِ مِنْ خَلاقٍ » ) * و جمله : * ( « أُولئِكَ لَهُمْ نَصِيبٌ مِمَّا كَسَبُوا » ) * مقابله انداخته ، اين معنا را مىفهماند كه اعمال طايفه اول كه فقط دنيا را مىخواهند باطل و بىنتيجه است ، به خلاف دسته دوم كه از آنچه مىكنند بهره مىبرند ، هم چنان كه در جاى ديگر فرموده : « وَقَدِمْنا إِلى ما عَمِلُوا مِنْ عَمَلٍ ، فَجَعَلْناه هَباءً مَنْثُوراً » « 1 » و نيز فرموده : « وَيَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِينَ كَفَرُوا عَلَى النَّارِ ، أَذْهَبْتُمْ طَيِّباتِكُمْ فِي حَياتِكُمُ الدُّنْيا ، وَاسْتَمْتَعْتُمْ بِها » « 2 » و نيز فرموده : « فَلا نُقِيمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَزْناً » « 3 » . * ( « وَاللَّه سَرِيعُ الْحِسابِ » ) * سريع الحساب يكى از اسماى حسناى خداى تعالى است ، و از آنجايى كه هيچ قيدى ندارد ، به اطلاقش هم شامل دنيا مىشود و هم شامل آخرت ، پس حساب خدايى هميشه حاصل است ، و جريان دارد هر عملى كه بنده اش انجام دهد چه از حسنات باشد و چه غير آن ، خداى عز و جل جزايش را مو به مو و درست بر طبق عملش مىدهد . پس آنچه از معناى جمله * ( « فَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ » ) * تا آخر سه آيه به دست آمد اين شد كه خداى را ياد كنيد ، چون كه مردم در طرز تفكرشان نسبت به دنيا دو دسته‌اند ، بعضى از ايشان تنها دنيا را مىخواهند و جز دنيا به ياد هيچ چيز ديگر نيستند كه اين گونه مردم هيچ نصيبى در آخرت ندارند ، بعضى ديگر كسانى هستند كه آنچه مايه رضاى خدا است مىخواهند ، كه اين گونه افراد از آخرت هم نصيب دارند و خدا سريع الحساب است ، در حساب آنچه بنده اش مىخواهد به زودى مىرسد ، و آن را بر طبق خواسته اش به او مىدهد ، و بنا بر اين پس اى مسلمانان شما با ياد خدا جزء نصيبداران در آخرت باشيد ، و از آنها مباشيد كه به خاطر ترك ياد خدا در آخرت بىنصيب شدند ، و در نتيجه شما هم نااميد و تهىدست شويد . * ( « وَاذْكُرُوا اللَّه فِي أَيَّامٍ مَعْدُوداتٍ » ) * ايام معدودات همان ايام تشريق يعنى يازدهم و دوازدهم و سيزدهم ذى الحجة است

--> ( 1 ) و به اعمال آنان مىپردازيم ، و آنچه را كه كرده‌اند هيچ و پوچ مىسازيم . « سوره فرقان آيه 23 » ( 2 ) و روزى كه كفار عرضه بر آتش مىشوند ، به ايشان گفته مىشود : به دست خود پاكيزگيهاى زندگيتان را در دنيا از بين برديد ، و آن را مايه بهره منديهاى دنيوى كرديد . « سوره احقاف آيه 20 » ( 3 ) براى آنان در روز قيامت ميزانى به پا نمىكنيم . « سوره كهف آيه 106 »